कळमेश्वर येथील स्फोटक कंपनीमधील दुर्घटनेचा तपास
नागपूर जिल्ह्यातील औद्योगिक भागातील SBL एनर्जी लिमिटेड या स्फोटक तयार करणाऱ्या कंपनीमध्ये १ मार्च २०२६ रोजी झालेल्या भीषण स्फोटाच्या प्रकरणातील तपासात आता धक्कादायक माहिती समोर आली आहे. स्थानिक पोलिस आणि केंद्रीय तपास यंत्रणांनी मिळालेल्या रिपोर्टनुसार, कंपनीने सरकारी सुरक्षा नियमांचे उल्लंघन केल्याचे निष्पन्न झाले आहे.
या प्रकरणी पोलीसांनी आतापर्यंत ११ आरोपींना अटक केली असून, कंपनीचा मालक आलोक चौधरी अद्याप फरार आहे आणि पोलिस त्याचा शोध घेत आहेत. स्फोटात १९ कामगारांचा मृत्यू झाला असून, २२ जण गंभीरपणे जखमी आहेत. यापैकी १२ जणांची प्रकृती गंभीर असल्याची माहिती मिळाली आहे.
सुरक्षा नियमांचे उल्लंघन आणि चौकशी अहवाल
तपास अहवालानुसार, SBL कंपनीने उद्योग सुरक्षा नियमांचे पालन न करता धोकादायक स्फोटक त्वरित इमारतीत साठवले होते. यामुळे दुर्घटना इतकी प्रचंड झाली की संपूर्ण इमारत उडाली आणि परिसरातील कामगार गंभीर परिणामांच्या तळापाशी आले. आधीच्या तपासादरम्यान पेसो (पर्सनल सेफ्टी ऑर्गनायझेशन) आणि डिश (डिपार्टमेंट ऑफ इंडस्ट्रियल सेफ्टी हेडक्वार्टर) यांच्याकडून कंपनीत झालेल्या सुरक्षा परीक्षणात अनेक त्रुटी आढळल्या होत्या, परंतु कंपनीने त्या त्रुटींवर सुधारणा केली नाही, असा निष्कर्ष अहवालात नोंदवण्यात आला आहे.
तपास अहवालात पुढील प्रकारची नियमभंग आढळले आहेत:
-
कंपनीत आग प्रतिबंधक पंप यंत्रणा न लावलेली
-
आवश्यक दोन सुरक्षा अधिकारी तैनात न करणे
-
आरोग्य अधिकारी तैनात नसणे
-
कामगारांच्या वेतन आणि सुट्यांचे व्यवस्थापन दस्तऐवजात न असणे
-
कंपनीमध्ये फ्लेम-प्रूफ CCTV कॅमेरे नसणे
-
कामगारांचे नियमित सुरक्षा प्रशिक्षण न देणे
हे सर्व मुद्दे तपास अहवालात नमूद करण्यात आले आहेत.
पोलिसांची कारवाई आणि अद्याप फरार असलेला आरोपी
या गंभीर घटनेनंतर पोलिसांनी तपासाची गती वाढवली असून, आतापर्यंत ११ आरोपींना अटक करण्यात आली आहे. त्यात कारखान्याचे वरिष्ठ अधिकारी, सुरक्षा प्रमुख आणि इतर कर्मचारी यांचा समावेश आहे. मात्र प्रमुख आरोपी आणि कंपनीचा मालक आलोक चौधरी हे अद्याप सापडलेले नाहीत. पोलीस त्याचा शोध घेत आहेत आणि जवळपासचे सर्व ठिकाणे तपासत आहेत.
या प्रकरणामुळे नागपूरच्या औद्योगिक समुदायात आणि नागरिकांमध्ये सुरक्षिततेबाबत गंभीर पुनर्विचाराची गरज असल्याचे स्थानिक प्रशासनाचे मत आहे. भविष्यात अशा प्रकारच्या दुर्घटनांपासून बचाव करण्यासाठी कडक नियम पालन आणि तत्काळ सुरक्षा ऑडिटची अंमलबजावणी आवश्यक असल्याचे तज्ज्ञांचे मत आहे.
